Restrukturyzacja długu to zmiana warunków spłaty tak, żeby pasowały do twoich obecnych możliwości. Może polegać na rozłożeniu zaległości na raty, wydłużeniu okresu spłaty, czasowym zawieszeniu rat albo częściowym umorzeniu długu. Poniżej opisuję opcje dostępne dla osób prywatnych: od wniosku do kredytodawcy po postępowania sądowe.
Restrukturyzacja u kredytodawcy
Przy kredytach i pożyczkach konsumenckich procedurę określa ustawa o kredycie konsumenckim, a przy kredytach bankowych także Prawo bankowe. Wygląda ona tak:
- Gdy spóźniasz się ze spłatą, kredytodawca wzywa cię do zapłaty i wyznacza termin co najmniej 14 dni roboczych.
- W wezwaniu informuje, że w ciągu 14 dni roboczych od jego otrzymania możesz złożyć wniosek o restrukturyzację.
- Kredytodawca rozpatruje wniosek i może zgodzić się na zmianę warunków, jeśli uzasadnia to twoja sytuacja.
- Jeśli odmówi, musi szczegółowo wyjaśnić przyczyny na piśmie lub na trwałym nośniku.
Kredytodawca musi też mieć procedury stosowania środków restrukturyzacyjnych, zanim skieruje sprawę do egzekucji. Nie musisz jednak czekać na wezwanie – wniosek możesz złożyć, gdy tylko widzisz, że nie dasz rady płacić.
Jakie formy może mieć restrukturyzacja
Ustawa o kredycie konsumenckim wymienia przykładowe formy restrukturyzacji:
- całkowite lub częściowe refinansowanie kredytu,
- wydłużenie okresu obowiązywania umowy,
- zmianę rodzaju umowy,
- odroczenie spłaty wszystkich lub części rat na wskazany okres,
- zmianę oprocentowania,
- zawieszenie spłaty kredytu,
- częściowe spłaty,
- przewalutowanie,
- częściowe umorzenie i konsolidację zadłużenia.
Pamiętaj, że niższa rata dzięki dłuższemu okresowi zwykle oznacza wyższy łączny koszt. Wybieraj rozwiązanie, które pozwoli ci płacić bez nowych zaległości, ale nie wydłużaj spłaty bardziej, niż to konieczne. Jak przygotować wniosek i rozmowę, opisuję w tekście o tym, jak negocjować warunki spłaty z wierzycielami.
Kredyt hipoteczny: Fundusz Wsparcia Kredytobiorców
Jeśli masz kłopot ze spłatą kredytu mieszkaniowego, możesz dodatkowo wnioskować o wsparcie z Funduszu Wsparcia Kredytobiorców. Fundusz spłaca raty do 3000 zł miesięcznie przez najwyżej 40 miesięcy, a wsparcie oddaje się później bez odsetek. Warunki opisuję w tekście o ryzykach kredytu hipotecznego.
Konsolidacja
Gdy masz kilka kredytów w różnych miejscach, możesz połączyć je w jeden kredyt konsolidacyjny z jedną ratą. To porządkuje spłatę, ale nie zawsze obniża koszty. Kiedy się opłaca, wyjaśniam w tekście o konsolidacji długów.
Długi wobec innych wierzycieli
Operatorzy telekomunikacyjni, dostawcy prądu czy wynajmujący nie mają ustawowego obowiązku rozpatrywania wniosków o restrukturyzację. Mimo to warto do nich pisać – rozłożenie zaległości na raty to standardowa propozycja, którą wielu z nich przyjmuje. Ustalenia zawsze potwierdzaj na piśmie.
Układ z wierzycielami i upadłość konsumencka
Jeśli długi przekraczają twoje możliwości trwale, zostają rozwiązania sądowe z Prawa upadłościowego.
Osoba, która nie prowadzi działalności gospodarczej i stała się niewypłacalna, może wnioskować o postępowanie o zawarcie układu na zgromadzeniu wierzycieli. Sąd otworzy je, jeśli twoje dochody pozwalają pokryć koszty postępowania i wykonać układ.
Ostatecznym rozwiązaniem jest upadłość konsumencka:
- opłata od wniosku wynosi 30 zł,
- twój majątek, z wyjątkami przewidzianymi w przepisach, sprzedaje syndyk na rzecz wierzycieli,
- sąd ustala plan spłaty wierzycieli na najwyżej 36 miesięcy, a jeśli doprowadziłeś do niewypłacalności umyślnie lub przez rażące niedbalstwo – na 36 do 84 miesięcy,
- po wykonaniu planu pozostałe długi zostają umorzone,
- gdy twoja sytuacja w oczywisty sposób wskazuje, że trwale nie jesteś w stanie niczego spłacać, sąd może umorzyć długi bez planu spłaty.
Umorzeniu nie podlegają m.in. alimenty, grzywny, obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem oraz długi, które celowo zataiłeś, jeśli wierzyciel nie brał udziału w postępowaniu.
Od czego zacząć
- Spisz wszystkie zobowiązania i policz, ile możesz płacić. Pomoże w tym poradnik, jak skutecznie zarządzać długiem.
- Złóż wnioski o restrukturyzację u kredytodawców, u których masz największe raty.
- Skorzystaj z bezpłatnej porady – opisuję ją w tekście o bezpłatnej pomocy przy spłacie długów.
- Unikaj firm, które pobierają opłaty z góry za „oddłużenie”. Wszystkie opisane tu kroki możesz zrobić sam.
3 thoughts on “Restrukturyzacja długu – jakie masz opcje: od ugody z wierzycielem do upadłości konsumenckiej”